از جمله علوم و هنرهایی که می توان به نقش نور در آن اشاره داشت ،هنر معماریاست که بحث مفصلی را در زمینه روند بهره گیری از نور طبیعی به خود اختصاص میدهد.درهنر معماری نور یکی از اجزایی است که کنار عناصر و مفاهیم دیگر از قبیلساختار ،نظم فضایی، مصالح، رنگ و … مطرح می شود و در طراحی به عنوان یک عنصر مجزاباید نقش خود را ایفا کند. یکی از مهمترین مشخصه های نور طبیعی، توالی و دگرگونی آندر طول روز است که باعث حرکت و تغییر حالت در ساعات مختلف می شود. در تاریخ نقاشیتوجه به نور در دوره امپرسیونیست ها دیده می شود. هنگامی که نقاشان آتلیه های خودرا ترک می کردند و در زیر نور خورشید با نور طبیعی مشغول نقاشی شدند. از مشخصات اینسبک توجه به رنگ و نور در ساعات مختلف روز و انعکاس رنگ های اشیاء مختلف در یکدیگرو تأثیر رنگ های پیرامونی و به کار بردن رنگ های خاص و ناب می شد. نور وبشر نور نماد عقل الهی و منشأ تمام پاکی ها و نیکی ها است و خارج شدنانسان از تاریکی جهل و تابیده شدن نور معرفت در وجودش همواره یک هدف نهایی می باشد. در اثر تابیده شدن نور الهی به درون کالبد مادی، یعنی جایگاه نفس آدمی است که انسانبه رشد و تکامل معنوی می رسد در نتیجه برای نمایش این تمثیل در معماری اغلب بناهایمذهبی ، نور به عنوان عنصری بارز و مستقل از سایر عناصر و مفاهیم به کار رفته درساختمان به کار گرفته می شود به گونه ای که شعاع های آن به طور واضح در داخل کالبدمادی و تاریک حجم قابل مشاهده است. فضاهای عمیق و تاریک کلیساهای قرون وسطی و یامساجداسلامی که با عنصر نور مزین شده اند به خوبی قادر به انتقال یک حس روحانی ومعنوی می باشند.انسان در چنین فضاهایی که با نوری ضعیف روشن می شوند با مشاهده سایههای مبهم از اشیاء و احجام در ذهن خود به کامل کردن تصاویر پرداخته و با این عمل بهنوعی خلسه فرو می رود که نتیجه آن یک حس نزدیکی به منبع وجود و هستی در درونش بیدارمی شود. دانستن روند بهره گیری از نور خورشید به اندازه روند شکل گیری مصالح ویا شکل های مختلف زیربنائی ساختمان جهت طراحی بسیار لازم می باشد.اولین تاریخی کهما از آن اطلاع داریم سده ی سوم هزاره چهارم ق.م می باشدکه در آن زمان جهت کسب نورو سایه از ایجاد اختلاف سطح در دیواره های خارجی استفاده می کردند. در شهر سوخته ازهزاره های سوم و دوم ق.م از روی آثار خانه هایی که دیوار آنها تا زیر سقف باقیمانده بود می توان استنباط کرد که هر اطاق از طریق یک در به خارج ارتباط داشته وفاقد پنجره بوده اند، در دوره عیلام در حدود 1300 و 1400 ق.م نیز نمونه ای از پنجرههای شیشه ای بدست آمده که شامل لوله هایی از خمیر شیشه می باشد که در کنار هم و درداخل یک قاب جای می گرفته و بطور حتم جهت روشن کردن داخل بنا مورد استفادهبود. نور احساس و معماری چرا كاندينسكي صداي فلوت را به رنگخاكستري درخشان نسبت مي دهد؟ خيابان در تاريك روشن سحر چه احساسهائي را مي تواند برانگيزد؟ و چطور اين احساس ها در حضور هزاران هزار نوري كه از پائين ساختمان به نوكآن مي تابند و فضاي دهشتناك يك جنگل سنگي را پديد مي آورند تغيير مي كنند؟ چرامشاهدة سوسوي چراغ كلبه اي در دور دست ها اميد مي آفريند؟ يا چگونه لبخندي انعكاستلالؤ نور بر سطح آب را تداعي ميكند؟ و مثالي ساده تر، چگونه چهره مان تغيير مي كندهنگامي كه در پرتو نور مشعلي قرار مي گيرد؟ نور شفافترين، نرمترين، آسانترين وارزانترين مواد ساختاري موجود در توليد كيفيت ها و اشياي مورد نياز محيط انسانياست. چيزي است كه امكان شخصيت سازي و حيات بخشيدن به فعاليتهاي روزمره و باز نمائيزندگي در تصورات و حالات رواني متغير را فراهم مي سازد. نور مي تواند در فضائي خشنو بي روح همچون مبلي راحتي از ما استقبال كند. به همين دليل نور مناسب ترين مادةساختاري است كه مي تواند به فعاليتهاي روزمره ما شكل، زيبائي، لذت و راحتيببخشد. نور ميتواند امكان خلق سيستمهاي محيطي هوشمند و سازگار را در بازسازيمحيط مصنوع در اختيار ما بگذارد. كليساي تادائو آندو نمونه مناسبي براي نشان دادناين سيستم هاست. استفادة بياني از نور به شكلي نمادين، فراگير، خشنودكننده، سادهو غريزي و در عين حال ابهام آميز براي گشودن پنجرة دنياي خيالهاي بشري، بزرگترينوظيفة نور پردازي در عصر ماست. در سالهاي اخير نورپردازي بيروني هويت جالبتريارائه كرده است؛ از تازگي در خور توجه دكوراسيون شهري، خصوصاً در مراكز مشهورتاريخي يا تجاري و فرهنگي، تا بازگشت به نقش ايجاد احساس امنيت در شهرها، همان حسقديمي و آشنائي كه آتش اولين بار به جامعه انساني بخشيد. هنوز هم مؤثرترين واسطهدرك ما نسبت به هستي و تجربيات زندگي روشنائي باز هم روشنائي است. امواج گرم ومهربان نور سپيده دم همچون ترنم ني لبكي است كه نرم نرمك فضا را از هارموني لطيفطيفي نقره فام مي آكند و با نوازش پوست خفتة زندگي نويد شروع ديگر و شوري ديگر رامي دهد. نور و معماری نور، اولين شرط براي هر نوع ادراكبينايي است . در تاريكي مطلق ، ما نه فضا را مي توانيم ببينيم و نه فرم و رنگ را . اما نور تنها يك ضرورت فيزيكي نيست . بلكه ارزش روانشناختي آن يكي از مهمترين عواملزندگي انساني در همة زمينه هاست . موريس لاپيدوس (Morris Lapidus) مي گويد «انسانهامانند پشه هستند . هر كجا نوري باشد به سمت آن هجوم مي برند بدون اينكه بدانند چرا. چه بخواهيم و چه نخواهيم به سمت روشنايي مي رويم . نور، ما را به خود جذب مي كند » . نور هميشه علاوه بر استفادة كاربردي داراي ارزش نمادين نيز بوده است . نور جزيياز ذات زندگي بوده و در بسياري از فرهنگ ها نور ، يا خورشيد ، به عنوان منبع نور ،عنصري خدايي محسوب مي شده و آن را ارج مي نهاده اند.