فرمت فایل: ورد –Word و قابل ویرایش تعداد صفحات: 27     هنر معماري اشكاني با بر افتادن هخامنشيان و پيروزي اسكندر مقدوني هنر ملي ايران نخست دچار گسستگي شد سپس به هنري كه آن را مي توان هنر يوناني ايراني خواند،‌انجاميد. اين هنر نسبت به هنر هخامنشي نشان از پس ماندگي بزرگي دارد. اين وضع تا روي كار آمدن مهرداد دوم اشكاني (123 ق م) كه امپراتوري اشكاني را به صورت يك قدرت بزرگ جهاني بر پا داشت،‌ محسوس است. در اين فاصله زماني با 3 شيوه هنري در ايران روبه رو هستيم؛‌ 1- هنر تقليد شده از يونان 2- هنر يوناني 3- هنر ايراني. اما تمايل به تجدد ملي در همه شئون فرهنگي وسياسي از جمله در هنر كه هرگز شعله هاي آن در ايران فرو ننشسته بود با پادشاهي مهرداد بار ديگر فزوني گرفت و راه بازگشت و رسيدن به هنر «ايراني نو» هموار شد. دراين شيوه نوين هنر ايران هر چند به روش‌هاي ابتدايي تر بازگشت داشت،‌اما با كوشش و تحولي همراه بود و هنر ملي ايراني بدون آميختگي با عناصر بيگانه بار زنده شد. بازگشت به چهره سازي تمام رخ كه دوباره كاربر گسترده وهمه گير در هنر اشكاني يافت،‌ نمونه روشن اين جنبش هنري است كه در هنر پيش از تاريخ ايران ديشه داشت و به هيچ روي نمي توان آن را به هنر يوناني نسبت داد. با اين ديدگاه‌،‌تمامي شاخه هاي هنر اشكاني را مي توان بررسي كرد. در شهر سازي ساختن شهرها با طرح دايره اي شكل به طرح رسمي شهرسازي اشكاني تبديل شد. دراين طرح ملاحظات دفاعي نقشي اساسي داشت. همين طرح درقرون وسطي درغرب با گستردگي تقليد شد و رواج يافت. نخستين جلوه هاي هنر معماري پارتي را در نسا اولين پايتخت پارتيان (يا «اشك آباد» در چند كيلومتري شهر جديد «عشق آباد» پايتخت كنوني جمهوري تركمنستان ) كه كاوش هاي باستان شناسي آن به دست باستان شناسان روسي انجام گرفته است،‌ مي يابيم. كاخ شاهي نسا هر چند از ديدگاه تزئينات حدي تحت تأثير هنر يوناني است (مثلاً پيكره هاي اجداد شاهان پارتي كه از گل ورزيده ساخته شده و به شيوه يوناني مقام ايزدي يافته اند)،‌ اما خود بنا با شگفتي بسيار داراي طرحي 4 ايواني برگرد يك حياط است؛ طرحي كه از نساي اشكاني آغاز شده است و همچنان به صورت طرح رسمي و سنتي ايران شناخته مي شود و تا خارج از ايران و در بين النهرين گسترش يافته است. پراكندگي آثار معماري اشكاني كه در شرق از آي خانم وسرخ كتل و نسا آغاز مي شود درداخل ايران امروز شامل باز مانده شهر صد دروازه (دامغان)،‌ كوه خواجه (سيستان)،‌ برده نشانده( خوزستان) و معبد آناهيتا(كنگاور) مي گردد و تا كاخ آشور (عراق) و پالمير(سوريه) ادامه مي يابد از سويي،‌ و محدود ماندن كاوش هاي باستان شناسي در شهرهاي اشكاني از سوي ديگر،‌ آگاهي هاي ما را در پيرامون دوران نزديك به 500 ساله اشكاني به حد مطلوب نمي‌رساند. مصالح ساختماني در اين دوره بيش تر شامل خشت ،‌آجر،‌ سنگ نتراشيده و تراشيده است. ملاط گچ و رواج طاق هلالي وايران به ويژه ايوان هاي سه گانه اي كه در آن قوس ايران مركزي از ايوان هاي جانبي بزرگ تر است،‌ از ويژگي هاي اين دوره به شمارمي رود. كوه خواجه درسيستان در شرق ايران بناي معظم ديگري كه به اشكانيان نسبت ميدهند كاخ شاهي كوه خواجه درسيستان است كه از قرن اول ميلادي به جاي مانده است اين كاخ بر روي جزيره اي در درياچه هامون يعني مشرف به اين درياچه بنا شده ، ورودي بنا در سمت جنوب است. هنگامي كه به حياط مركزي وارد مي شويم دو ايوان بزرگ درسمت راست و چپ حياط وجود دارد كه آثار آنها هنوز برجاي مانده است. مصالح معماري كوه خواجه خشت خام است و در دالان طويل اين مكان بقاياي نقاشي رنگين كه نفوذ غرب درآن محسوس است به چشم مي خورد. در نقوشي كه در اين كاخ نقاشي شده است سعي شده در يك طرح چند نفري براي نشان دادن عمق اشكال در پشت يكديگر قرار گيرند،‌ در اين نقاشي هاي الوان سر اشخاص به صورت